komst groene rivier onvermijdelijk

Weerstand

Het Land van Heusden en Altena was meteen al in beeld voor de aanleg van groene rivieren. De provincie Noord-Brabant heeft inmiddels een aantal plaatsen aangewezen, waar mogelijk groene rivieren kunnen komen. De gemeenten in het gebied staan echter niet te juichen bij de gedachte aan groene rivieren, daarin gesteund door de agrarische sector.
Een groene rivier levert immers nu al flinke beperkingen op: bijvoorbeeld voor woningbouw, de aanleg van bedrijventerreinen of andere plannen die om grote investeringen vragen. B. van den Reek, beleidsmedewerker van de provincie Noord-Brabant, nuanceert die bezwaren. Naar verwachting hoeft een groene rivier slechts eenmaal in de honderd jaar water af te voeren. Zo'n rivier staat dus normaal droog en kan dan gebruikt worden voor landbouw, recreatie of natuur.
"De bedoeling is de mogelijkheden die bestemmingsplannen nu bieden, te handhaven", aldus Van den Reek. "De agrarische functie kan dus blijven, er komen hooguit bestemmingen bij."
Maar de gemeenten vinden de aanwijzing van 'zoekgebieden' voor groene rivieren veel te voorbarig. Ze hebben al laten weten garanties voor (financiële) compensaties te willen, mocht een groene rivier aangelegd worden. Daarnaast vinden ze dat een groene rivier er pas mag komen als alle andere maatregelen tegen hoog water niet meer helpen. Onderzoek zou bovendien ondubbelzinnig de noodzaak van een groene rivier moeten aantonen.
Dat 'bewijs' lijkt nu geleverd, via de tussentijdse rapportage van de 'spankrachtstudie'. Provincie-ambtenaar Van den Reek is nauw bij die studie betrokken. "Het lijkt er inderdaad sterk op dat de noodzaak voor groene rivieren is aangetoond", bevestigt hij. "De suggestie voor groene rivieren stond natuurlijk niet voor niets in de nota Integrale Verkenning Benedenrivieren. De stelligheid was toen echter nog niet zo goed onderbouwd."
Van den Reek verwacht dat de spankrachtstudie in de loop van 2002 wordt afgerond. De kans dat er een andere conclusie uitkomt, is niet groot. Maar hij benadrukt dat nog niets definitief is. "Het gaat om een technisch onderzoek, door ambtenaren. We bieden dat aan de minister aan. De politiek moeten vervolgens knopen door hakken."

Meer water

De belangrijkste reden dat aan groene rivieren niet te ontkomen valt, is de verwachting dat de rivieren steeds meer water moeten afvoeren, zeker de Waal. Nu wordt nog gerekend met een hoeveelheid van 16.000 kubieke meter per seconde. Maar inmiddels wordt voor de periode na 2015 rekening gehouden met een afvoer van 18.000 kuub.
Buitendijkse maatregelen zijn dan niet meer voldoende, waarmee groene rivieren noodzakelijk worden om de afvoer te garanderen, blijkt uit de studie. Hoeveel groene rivieren er moeten komen is echter nog niet duidelijk. In de laatste uitgave van Brabant Magazine, een tijdschrift van de provincie Noord-Brabant, legt Aart van Cooten in het artikel 'In actie tegen het wassende water' uit hoe dat komt: 'alles hangt met alles samen'.
Bijvoorbeeld: als Frankrijk, Duitsland en het Gelderse rivierengebied grote hoeveelheden water opvangen, hoeven in het Land van Heusden en Altena minder (vergaande) maatregelen getroffen te worden. "Wat dat betreft mogen boeren in het Land van Heusden en Altena hopen op een toeschietelijke houding van hun collega's in Gelderland", concludeert Van Cooten.