Inrichting van het rivierengebied
Pagina 2

Maatregelen voor inrichting

Voor het verbeteren van de functies van de rivieren es een breed scala aan maatregelen en ingrijpen denkbaar. Het verruimen van het rivierbed biedt een oplossing om ook op de lange termijn de afvoercapaciteit van de rivier te verhogen. Een forse daling van de hoogwaterstand is te realiseren door het afgraven van de uiterwaarden en door de dijken landinwaarts te verleggen, zodat de uiterwaarden breder worden. Beide maatregelen zijn nogal ingrijpend, en de laatste zal maar op enkele plaatsen mogelijk zijn.

Daling van maatgevende waterstand bij uiterwaardverlaging met 1,0 meter

Klik op het plaatje voor een vergroting
Er is een breed scala aan maatregelen in 
(en buiten ) het winterbed mogelijk

Klik op het plaatje voor een vergroting

Vooral op de Maas op enkele plaatsen lijkt het verdiepen van het zomerbed een aantrekkelijke, zij het kostbare maatregel om op korte termijn de afvoercapaciteit te vergroten. Ander, kansrijkere maatregelen om de rivier meer ruimte te geven zijn het graven van nevengeulen en het verwijderen van zomerkaden en hooggelegen terreinen langs de hoofdgeul. De uiterwaarden zullen dan vaker en langduriger overstromen, wat ook de natuur ten goede komt.

Ingrepen voor natuurontwikkeling zijn onder andere het graven van nevengeulen, het omzetten van landbouwgrond in natuur, introductie van ooibossen, vergroten van de uitwisseling van water en sediment tussen zomerbed en uiterwaard, het laten ontstaan van rivierduintjes. Ingrepen in het zomerbed verbeteren de rivieren als vaarweg voor de binnenvaart. Het Waalproject laat hiervoor de mogelijkheden zien. Landbouwgebieden mogen in het groeiseizoen niet overstromen en zijn daarom weer gebaat bij zomerkaden en hoge uiterwaarden. Op plaatsen met hoge cultuur - historische waarden, waar monumentale forten, huizen of boerderijtjes staan, of waar het natuurlijk reliëfs van de uiterwaarden de ontstaansgeschiedenis hoog fraai weerspiegelt is het soms gewenst om juist geen ingrepen te plegen. 


Rivierduin - en ooibosvorming kunnen soms gewenst zijn.

Soms kan een maatregel meerder doelen tegelijk dienen: Uiterwaardverlaging vergroor de veiligheid en bied kansen voor "natte" natuur, zoals moerassen. Maar het kan ook botsen met de belangen van andere functies. Door afgraven wordt het cultuur - historisch landschap aangetast en uiterwaarden overstromen daarna vaker, wat nadelig is voor de landbouw.

 

volgende pagina 3